AYLIK BİLİŞİM KÜLTÜRÜ DERGİSİ

53

2014 ARALIK

52

Dosya: Bilişim 2014 / Bildiri

Sürdürülebilir rekabet için teknoloji 

ve yenilik yönetimi

Mukaddes Burhan

[email protected]

Son yıllarda teknoloji yenilik 

(inovasyon), araştırma geliştirme (Ar-Ge), 
girişimcilik, bilgi, öğrenen organizasyon, 
kitle kaynağı (crowdsourcing), kitlesel 
fon (crowfunding),  bilgi yönetimi, 
yıkıcı yenilik, açık yenilik,  radikal 
yenilik, strateji, öngörü, gelecek bilimi 
gibi kavramları gündemde çokça yer 
almaktadır. Bu kavramlar nedir ve birbiri 
ile ne kadar ilişkilidir? Günümüzde 
şirketlerin, kurumların gündeminde ne 
kadar yer almaktadır?

TBD 31. Ulusal Bilişim Kurultay’ı dahil, pek çok platformda ekonomi ve teknoloji arasındaki bağlantıya 

vurgu yapılmakta, teknoloji ve yenilik, orta gelir tuzağından çıkışın yolu olarak gösterilmektedir. Peki,  
teknoloji ve yenilik türlerinin ekonomik büyümeye etkileri farklı mıdır? Ar-Ge ve yenilik performansı nasıl 
ölçülür, bu konuda ülkemizde yapılan çalışmalar nelerdir? Orta gelir tuzağından çıkış için hangi yenilik 
türleri daha etkilidir? Nasıl yenilikçi olunur?

Literatürde oldukça kapsamlı tanımlar olmakla birlikte kısa ve kolay akılda kalacak tanımlar aşağıda 

verilmeye çalışılmıştır [1].

Teknik: Yunanca”’technikos” kelimesinden gelir, “sanatla ilgili, hünerli, pratik” demektir. “Oloji’ ise, 

“bilgisi” veya “sistematik yaklaşım” demektir. Teknoloji, “hünerli ve pratiğin bilgisi” anlamına gelmektedir.

Bilimsel araştırma:

• Temel bilimsel araştırma: Fizik, biyoloji, kimya.. (temel fen bilimleri), sosyal bilimlerde yeni bilginin 

edinilmesidir (doğada var olanın anlaşılması).

• Uygulamalı bilimsel araştırma: Spesifik teknik problemlerin çözümüne odaklanır. 

Teknolojik yenilik, hem yeni bir teknolojinin bulunması, hem de onun pazara, ileri teknoloji yeni bir 

ürün, fonksiyon veya hizmet olarak tanıtılmasıdır.

Finlandiya eski Başbakanı Esko Aho’nun ifadesi ise, hepsini kısa bir tanımda buluşturmaktadır:

“Ar-Ge parayı bilgiye, yenilik (inovasyon) ise bilgiyi paraya çeviren etkinliktir.”

Teknoloji yönetimi ve stratejik yönetimin entegrasyonu 

Kurumlar, uzun vadede başarılı bir organizasyon olmak, rekabet avantajını sürdürebilmek için 

geleceklerini planlamaya, stratejiler geliştirmeye çalışırlar.  

Michael Porter, teknolojiyi rekabetin kurallarını belirleyen en önemli unsurlardan biri olarak 

tanımlamıştır. 

Dinamik ortamda rekabetçi olabilmek için, değer yaratma, ürün / hizmet, pazarla ilgili, ne, nasıl 

sorularına yanıt bulabilmek için, strateji ve teknoloji yönetim süreçleri, Şekil 1 Teknoloji Yönetim 
Çerçevesi’nde olduğu gibi entegre yönetilir [2]:

• Teknoloji yönetim süreci: Belirleme, seçme, tedarik, kullanım, koruma fonksiyonlarından oluşur 

(identification, selection, acquisition, exploitation, protection).

• İş süreçleri: Strateji, inovasyon, operasyon (strategy, innovation, operation)

• Süreçlerin entegrasyonu teknoloji 
itmeli ve pazar çekişli etkenlerle 
tamamlanır.

Şekil 1 . Teknoloji Yönetim Çerçevesi

Strateji ve teknolojinin entegrasyonunda en önemli etken, kurumun sistematik bir teknoloji öngörüsü 

yapabilme kapasitesidir. Teknoloji ve gelecek öngörüsü için Delphi metodu, teknoloji/endüstri S-eğrisi, 
eğilim ekstrapolasyonu, senaryo geliştirme gibi araçlardan yararlanılabilir.